[Audiobook/mp3] Rząd wszechmogący - Ludwig von Mises

Opis

Rząd wszechmogący Rok 1944. Wojna jeszcze trwa, a jej wynik nie jest przesądzony. Ludwig von Mises publikuje wtedy swoją pierwszą anglojęzyczną książkę — i zamiast pytać, kto wygra, pyta, jakie idee do tej wojny doprowadziły. Wersja do słuchania To rzadka okazja, żeby obcować z klasyczną pracą teoretyczną w formie, która nie wymaga siedzenia nad tekstem. Ma to szczególne znaczenie akurat przy tej książce. „Rząd wszechmogący” jest w dużej mierze wywodem historycznym, prowadzonym narracyjnie — od upadku pruskiego liberalizmu, przez czasy Bismarcka i Wilhelma, po lata trzydzieste. Taki materiał śledzi się ze słuchu znacznie łatwiej niż wykład czysto teoretyczny. Etatyzm zamiast charakteru narodowego Mises rozważa i odrzuca kilka popularnych w tamtym czasie wyjaśnień powstania nazizmu — w tym te odwołujące się do wrodzonych ułomności niemieckiego charakteru narodowego. W ich miejsce wskazuje na ideologię, którą określa mianem etatyzmu. Pokazuje, jak intelektualiści odrzucili wolny rynek na rzecz rozwiązań, które nie miały wsparcia w poprawnej teorii ekonomii, a za to wskazywały na rolę państwa w tworzeniu narodowej potęgi i dobrobytu. Wniosek: system nazistowski był rozszerzeniem wcześniejszych tendencji etatystycznych, a nie zerwaniem z nimi. Spór o klasyfikację Najgłośniejsza teza tej pracy dotyczy tego, czym nazizm był z punktu widzenia ustroju gospodarczego. Mises stanowczo odrzuca twierdzenie, że był on wyrazem monopolistycznego kapitalizmu, i uznaje go za odmianę socjalizmu: zachowano formę własności prywatnej, jednak kontrolę i planowanie przekazano w ręce państwa. Kryterium jest tu decyzyjność, a nie tytuł prawny — i to rozróżnienie autor stosuje konsekwentnie w całym wywodzie. Propozycje na czas powojenny Ostatnia część pracy dotyczy reform, które zdaniem autora należało podjąć po zakończeniu wojny. Mises opowiada się za pokojem i wolnym rynkiem, a propozycje centralnego planowania w skali światowej poddaje miażdżącej krytyce. Warto pamiętać o kontekście: były to wtedy koncepcje popularne, przedstawiane jako sposób na zapobieżenie kolejnym konfliktom. Aktualność Wydawca wskazuje na podwójne zastosowanie tej pozycji. W dobie powracającej mody na kontrolowanie przez instytucje państwa kolejnych sfer życia gospodarczego i osobistego stanowi ona przestrogę przed rozwojem etatyzmu — a zarazem narzędzie edukacji historycznej, politologicznej i ekonomicznej. Dla kogo jest ta pozycja? Dla słuchających w drodze – to wywód narracyjny, dobrze znoszący formę audio Dla zainteresowanych historią XX wieku – z wyjaśnieniem wbrew utartym ujęciom Dla studentów politologii i ekonomii – to klasyczna analiza etatyzmu Dla czytelników Misesa – w wersji historycznej, nie czysto teoretycznej Dla śledzących debatę o roli państwa – zwłaszcza w kwestii kontroli nad gospodarką Na koniec Ta praca powstała jako ostrzeżenie skierowane do ludzi, którzy wojnę mieli jeszcze przed sobą. Dziś czyta się ją inaczej — ale ostrzeżenie dotyczy tych samych idei. Czy własność bez prawa do decydowania jest jeszcze własnością? Najczęściej zadawane pytania O czym jest „Rząd wszechmogący”? O przyczynach powstania nazizmu widzianych przez pryzmat idei etatystycznych oraz o reformach, jakie zdaniem Ludwiga von Misesa należało podjąć po zakończeniu drugiej wojny światowej. To pierwsza anglojęzyczna książka tego autora, wydana w 1944 roku. Czym jest etatyzm w ujęciu Misesa? To ideologia przypisująca państwu główną rolę w tworzeniu narodowej potęgi i dobrobytu, przyjęta przez intelektualistów po odrzuceniu wolnego rynku. Zdaniem autora system nazistowski był rozszerzeniem wcześniejszych tendencji etatystycznych z czasów Bismarcka i Wilhelma. Dlaczego autor uznaje nazizm za odmianę socjalizmu? Ponieważ zachowano w nim formę własności prywatnej, ale kontrolę i planowanie przekazano państwu. Mises odrzuca przy tym twierdzenie, że nazizm był wyrazem monopolistycznego kapitalizmu. Jakie rozwiązania powojenne proponuje autor? Opowiada się za pokojem i wolnym rynkiem, poddając miażdżącej krytyce propozycje centralnego planowania w skali światowej. Dlaczego ta pozycja dobrze sprawdza się w formie audio? Ponieważ jest w dużej mierze wywodem historycznym prowadzonym narracyjnie, od upadku pruskiego liberalizmu po lata trzydzieste, a taki materiał śledzi się ze słuchu łatwiej niż wykład czysto teoretyczny. { "@context": "https://schema.org", "@type": "FAQPage", "mainEntity": [ { "@type": "Question", "name": "O czym jest „Rząd wszechmogący”?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "O przyczynach powstania nazizmu widzianych przez pryzmat idei etatystycznych oraz o reformach, jakie zdaniem Ludwiga von Misesa należało podjąć po zakończeniu drugiej wojny światowej. To pierwsza anglojęzyczna książka tego autora, wydana w 1944 roku." } }, { "@type": "Question", "name": "Czym jest etatyzm w ujęciu Misesa?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "To ideologia przypisująca państwu główną rolę w tworzeniu narodowej potęgi i dobrobytu, przyjęta przez inte